Öruggara sumar í iðnaði: Svona tryggir þú öryggi sumarstarfsmanna

Öruggt vinnuumhverfi er ekki aðeins góð stefna heldur einnig lagaskylda. Samkvæmt reglugerð um markvisst vinnuverndarstarf ber atvinnurekanda að tryggja að allt starfsfólk búi yfir nægilegri þekkingu á starfinu og þeirri áhættu sem því fylgir, þannig að koma megi í veg fyrir heilsutjón og vinnuslys.

Fyrir nýtt afleysingafólk eru hindranirnar oft meiri. Það skortir reynslu og þekkingu á því hvernig vélar eiga að hljóma eða hvar leyndar hættur kunna að leynast. Þess vegna þarf móttaka og þjálfun að taka mið af aldri, reynslu og tungumálakunnáttu viðkomandi til að skila árangri.

Frá upplýsingum til skilnings

Skýr og markviss móttaka er lykillinn að því að draga úr hættu á slysum. Hins vegar nægir ekki að fara einfaldlega yfir gátlista – mikilvægt er að ganga úr skugga um að starfsmaðurinn hafi raunverulega tileinkað sér upplýsingarnar.

Góð móttaka ætti meðal annars að fela í sér:

• Yfirferð á verklagsreglum: Hvernig er vinnudeginum háttað og hvernig er tilkynnt um atvik eða frávik?
• Áhættusvæði og hlífðarbúnaður: Hvar eru helstu hættur og hvaða hlífðarbúnaður er skyldubúnaður?
• Vélar og verkferlar: Ítarlega kynningu á þeim búnaði og þeim verkferlum sem nota á.
• Samskiptaleiðir: Hvern á að hafa samband við ef spurningar vakna, atvik verða eða neyðarástand skapast?

Ábending: Í stað þess að spyrja „Skildir þú þetta?“ – sem oft fær kurteislegt „já“ – er betra að nota opnar spurningar eða biðja viðkomandi að sýna verklega hvernig hann myndi bregðast við. Til dæmis: „Geturðu sýnt mér hvernig þú stöðvar vélina á öruggan hátt ef eitthvað fer úrskeiðis?“

Sálrænt öryggi – þora að spyrja

Öryggi snýst ekki aðeins um öryggisskó og viðvörunarskilti heldur einnig um vinnuumhverfi þar sem starfsfólk treystir sér til að tjá sig. Nýtt afleysingafólk vill oft standa sig vel og vera hjálplegt, sem getur orðið til þess að fólk hikar við að spyrja þegar það er óöruggt.

Til að koma í veg fyrir það þarf að byggja upp menningu þar sem sálrænt öryggi er í fyrirrúmi. Hvetjið afleysingafólk til að spyrja spurninga, jafnvel þeirra sem kunna að virðast augljósar, og til að tilkynna um næstum slys, hættur og vinnuslys. Gerið skýrt að það sé alltaf betra að spyrja einu sinni oftar en að giska þegar öryggi er annars vegar.

Komið á leiðbeinendakerfi

Það getur verið krefjandi að hefja störf á nýjum vinnustað. Með því að útnefna leiðbeinanda – reyndan samstarfsmann sem þarf ekki endilega að vera yfirmaður – verður byrjunin bæði öruggari og auðveldari.

Leiðbeinandi getur meðal annars aðstoðað við:

• Félagslegar venjur á vinnustaðnum: Hvar er kaffiaðstaðan, hvernig eru matarhlé skipulögð og hver gerir hvað?
• Fljótleg svör við daglegum spurningum: Oft er auðveldara að spyrja samstarfsmann en yfirmann um smáatriði.
• Að efla liðsheild: Afleysingastarfsmaðurinn upplifir sig fyrr sem hluta af hópnum, sem dregur úr streitu og eykur einbeitingu í starfi.

Skipuleggið til árangurs

Öruggt sumar hefst löngu áður en fyrsta afleysingafólkið mætir til starfa. Til að forðast flýti og ómarkvissa móttöku á síðustu stundu er mikilvægt að:

• Skipuleggja mönnun tímanlega og tryggja nægan tíma fyrir móttöku og leiðsögn.
• Uppfæra leiðbeiningar, verklýsingar og gátlista þannig að efnið sé rétt, skýrt og auðskilið.
• Velja leiðbeinendur sem henta vel í það hlutverk.
• Skrá verklag og leiðbeiningar. Þegar um alvarlega áhættu er að ræða krefjast lög skriflegra leiðbeininga. Tryggið að þær séu aðgengilegar og sniðnar að markhópnum.

Er móttökuferlið tilbúið fyrir sumarafleysingafólkið?

Sumarafleysingafólk er ómetanlegur liðsauki yfir sumarmánuðina. Með því að leggja tíma í skipulagða, faglega og hlýlega móttöku skapast öruggara, afkastameira og sjálfbærara vinnuumhverfi fyrir bæði afleysingafólk og fast starfsfólk. Þegar nýju starfsfólki eru skapaðar réttar forsendur og því sýnt í verki að öryggi og velferð séu ávallt í forgangi verður vinnustaðurinn ekki aðeins öruggari heldur styrkist einnig orðspor fyrirtækisins og aðdráttarafl þess sem vinnuveitanda til framtíðar.